Tuterako araztegiari buruzko lehen saio informatiboak hitzaldi berriak eskainiko ditu Ribaforadan, Corellan eta araztegian bertan, baita Arazuriko lohien linea ere

Tuterako NUPen izan zen atzo herriko araztegirako lohien proiektuari buruzko lehen informazio-saioa. NILSAko bi ingeniarik eman zuten hitzaldia, berrikuntza teknologikoa, ekonomia zirkularra eta energia berdearen ekoizpena adostasunetik bilatzen dituen proiektu baten gardentasuna eta parte-hartzea indartzeko. 50 minutuko hitzaldian, besteak beste, uholde-arriskua, azterketa olfatometrikoak eta biogasaren sorrera aztertu zituzten.   
 
Gainera, Alfonso Amorena Iruñerriko Mankomunitateko gerenteak ere parte hartu zuen. Amorenak Nafarroan ezaugarri horiek dituen instalazio handienean, Arazurikoan, egiten ari den lohien kudeaketa balioetsi zuen, Foru Komunitateko lohien % 60a tratatzen baititu, eta NILSAk Tuterarako planteatu duen proiektuaren adibide eta erreferente gisa jarri zuen.  
 
"Iruñerriko Mankomunitatea udalak eta herritarrentzako zerbitzua dira, arazketaren kudeaketa ezin hobea eta aldi berean etxeetara iristen den uraren ordainagirian aurreztea lortzen saiatzen dira", laburbildu zuen bi ideia azpimarratuz arazketaren kudeaketak deribatu asko dituela, hondakin-uraren lehenengo produktua barne: lohia. Hori ikusarazteko, Mankomunitateak kristalezko bi flasko eraman zituen, Arazurin tratatutako lohiekin, baita konpostezko poltsa bat ere, beren soroetan, baratzeetan, lorategietan... erabiltzen duten pertsonei saltzen dizkietenak. Bi flaskoak jendearen artean ibili ziren, eta jendeak ireki egin zituen, eta ikusi ahal izan zuen ez zutela batere usainik eta lur ilun lehorraren itxura zutela. "35 urte daramatzagu produktu hau ongarri gisa nekazari laguntzaileei saltzen, horregatik ordaintzen baitute, eta ez du arazorik eman. 1992an hasi ginen gaur egun INTIA denari buruzko aplikazio azterlan batzuekin, eta haiekin ikerketak egiten jarraitzen dugu. Prozesu guztiak hobetuz joan dira, baina esperientziak esaten digu produktu ona dela eta ez duela arriskurik ", gaineratu zuen.   
 
NILSAko bi ingeniarik, Nafarroa osoan arazketaz arduratzen den sozietate publikoak, mota horretako instalazioen segurtasuna bermatu zuten edozein ihesen edo istripuren aurrean, usain eza nabarmendu zuten eta instalazioak uholde-arriskua beste kokapen batzuen antzekoa dela jakinarazi zuten, hala nola Tuterako Plaza Berria. Halaber, azaldu zuten tratatutako lohia banatu ondoren ongarrietan aurreztea "urtean 600.000 eta 800.000 euro artekoa dela, merkatuko mantenugaien prezioaren arabera", NILSAtik azaldu zutenez. Izan ere, NILSAk ez du horregatik kobratuko, baizik eta doan entregatuko du zuzenketa organiko hori, baina kontrol zehatzekin: zein eremutan erabiliko den (beti laborantza estentsibokoak, ez baratzezaintzan), zein kantitatetan, zein maiztasunekin... Trazabilitatea eta segurtasuna bermatuta gera daitezen.   
 
Galderen txandan, segurtasunari eta doakotasunari buruzko gaiak kontsultatu ziren lehenengoetakoak izan ziren. Kokapenari buruz ere galdetu zen, eta horri oso adibide zehatzekin erantzun zitzaion: Logroñok, Calahorrak, Donostiak eta Arazurik araztegiak hiriguneetatik gertuago dituzte, Tuterak baino. "Donostian, ospitale-gune batetik 200 metrora dago, Logroñon, ia hirigunearen erdian", azaldu zuten, eta argazkiak erakutsi zituzten: 500 metro, 1.000 metro eta 1.500 metroko lineak. Tuterako argazkia aukeratutako adibideetatik urrunen zeudenetatik atera zen, Herbeheretako Tiel bezalako instalazio europarrak ere baitzituzten.   
 
Era berean, batzuek jakin nahi izan zuten zenbat kostatuko zitzaien tuterarrei Udalak lantegiaren kudeaketa bere gain hartzea, baldin eta aste honetako asteartean egindako iragarpenak aurrera egiten bazuen. Horri NILSAk erantzun zion zenbat balio zuen Nafarroa osoan 207 araztegi biltzen dituen gida-planak, ia 500 hobi septiko izan gabe. "Etxeok saneamendu-kanona ordaintzen dugu uraren ordainagirian, eta horrekin finantzatzen dira planten eraikuntza, eragiketa, konponketak, langileak, energia... Ura araztea ez da jarduera merkea eta ondo egitea, are gutxiago, baina ezin gara zenbaki horiek ematera sartu, ez dagokigulako", adierazi zuten. Bestalde, NILSAk bere kontuak urtero ikuskatzen ditu, eta auditoria horiek eta urteko memoria ekonomikoak eskuragarri daude www.nilsa.com webguneko Gardentasuna atalean, publiko orokorrarentzat. Azaldu zen, halaber, sare elektrikoan energia injektatzeak izan lezakeen itzulera ekonomikoa, urteetan zehar lortu diren gainerako baliabideen antzera, hiri-uraren ziklo integralaren plan zuzentzailea finantzatzera iritsiko litzatekeela, arazketaren eta saneamenduaren atalean.   
 
Azkenik, informazio-saio berriak iragarri ziren: Ribaforadan, azaroaren 20an (18:00etan, Kultur Etxean) eta Corellan, azaroaren 25ean, ordu berean, baita Kultur Etxean ere. Azaroaren 24an, astelehena, 11:00etan, nekazariak gonbidatu dira araztegira, INTIAko aditu batek ere parte hartuko duen saioan. Pertsona guztiak gonbidatu dituzte arrakasta kasu gisa Arazuriko araztegia bisitatzera, comunicacion@nilsa.com helbidean izena emanez, oraindik zehaztu gabe dagoen abenduko data batean. Gainera, NILSAk zalantzei banan-banan erantzuteko eta, beharrezkoa izanez gero, informazio-saio horiek errepikatzeko eskaintza egin zuen, gardentasuna eta parte-hartzea indartzeko berrikuntza teknologikoa, ekonomia zirkularra eta energia berdearen ekoizpena bilatzen dituen proiektu batean, adostasunetik eta lankidetzatik abiatuta, guztien parte-hartzearekin.